Albin Dunajewski

Data urodzenia
01 marca 1817
Miejsce urodzenia
Stanisławów
Data święceń kapłańskich
01 stycznia 1861
Data śmierci
18 czerwca 1894
Miejsce śmierci
Kraków
Autor opracowania
Artur Karpacz
Tagi
biskup krakowski

Biogram

Albin Dunajewski urodził się 1 marca 1817 w Stanisławowie jako syn Szymona i Antoniny z Błażowskich. Początkowo uczył się w gimnazjum w Nowym Sączu, później studiował prawo i teologię na Uniwersytecie Lwowskim. Podczas powstania listopadowego zaangażował się w ruch polskich karbonariuszy i działalność Stowarzyszenia Ludu Polskiego. Następnie związał się ze Sprzysiężeniem Demokratów Polskich, wchodząc w krąg działań emisariuszy Hotelu Lambert (m.in. zajmował się kształceniem konspiratorów w zakresie literatury i historii). Konspiratorzy zostali zdemaskowani podczas śledztwa dyrektora policji lwowskiej Sacher-Masocha, który wydał wyroki śmierci aż na 51 spiskowców. Dunajewskiemu szafot zamieniono na osiem lat więzienia w twierdzy Spielberg na Morawach, którą opuścił po trzech latach podczas Wiosny Ludów w 1848 roku. Poświęcił się wówczas karierze prawniczej, pracując jako notariusz i aplikant sądowy w Krakowie, dorabiając w drukarni czasopisma „Czas”. Przez krótki okres pełnił też funkcję sekretarza hrabiego Adama Potockiego w Krzeszowicach. Dopiero śmierć narzeczonej Felicji Szczepanowskiej i zetknięcie się z księdzem Hieronimem Kajsiewiczem wpłynęło na obranie przez Dunajewskiego drogi kapłańskiej. W 1859 roku wstąpił do Seminarium Duchownego w Krakowie, a po święceniach w 1861 służył jako penitencjarz przy kościele Mariackim. Rok później powołano go na rektora warszawskiego seminarium, gdzie zaangażował się w powstanie styczniowe (choć nie do końca wiadomo w jakim stopniu). W 1865 roku za karę zesłano go na wikariat w Rudawie oraz objęto nadzorem policyjnym. Szybko powrócił na wyższe stanowiska, obejmując funkcję kapelana sióstr wizytek, administratora parafii św. Szczepana w Krakowie, a także referenta kurii biskupiej i sędziego duchownego. Niespodziewanie w 1879 roku papież Leon XIII powołał Dunajewskiego na stanowisko ordynariusza diecezji pozostającej bez opieki od 44 lat. Było to nie lada wyzwanie, Kościół krakowski pozostawał bowiem w opłakanym stanie. Nowy biskup odbudował pałac biskupi, spalony podczas wielkiego pożaru miasta w 1850 roku, a także odrestaurował katedrę wawelską i szereg kościołów. Przyczynił się do powstania w Krakowie domów nowych zgromadzeń zakonnych (zmartwychwstańcy, albertyni, serafitki czy nazaretanki) oraz szpitali dla ciężko chorych z fundacji rodzin Helclów i Lubomirskich. Z jego inicjatywy odnowiono Wydział Teologiczny Uniwersytetu Jagiellońskiego. Tuż przed śmiercią mianowany kardynałem, odrzucił nominację na metropolię lwowską. W świetle ówczesnych świadectw był „ojcem duchowym całego narodu” i nieoficjalnym ambasadorem Polaków w Stolicy Apostolskiej. Albin Dunajewski zmarł 18 czerwca 1894, po czym pochowano go w katedrze na Wawelu pod nagrobkiem wykonanym według projektu Leona Macieja Zawiejskiego.

Jak cytować?

Artur Karpacz, "Albin Dunajewski", [w:] "Rzemiosło Artystyczne Małopolski", 2022, źródło:  https://ram.upjp2.edu.pl/ludzie/albin-dunajewski

Uwaga. Używamy ciasteczek. Korzystanie ze strony sdm.upjp2.edu.pl oznacza, że zgadzasz się na ich używanie. Więcej informacji znajdziesz w zakładce Polityka prywatności